Kahramanmaraş’ın Pazarcık ve Elbistan ilçelerinde 6 Şubat Pazartesi meydana gelen iki büyük sarsıntı, Türkiye ve Suriye’de en az 30 bin kişinin vefatına neden oldu.
Bilim insanları yıkımın bu kadar büyük olmasının nedenlerini tartışırken, 2022 Dünya Risk İndeksi raporunda Türkiye’nin afetlere dayanıklılıkta aldığı puanlar gündeme geldi.
Almanya’nın Bohum kentindeki Ruhr Üniversitesi’nin Memleketler arası Barış ve Silahlı Çatışma Hukuku Enstitüsü tarafından yayımlanan son raporda ortalarında Türkiye’nin de yer aldığı 142 ülkenin zelzeleye ve öteki afetlere dayanıklılığı tahlil ediliyor. Araştırmacılar, dayanıklılığı azaltabilecek faktörleri üç kümede topluyor: Toplumsal eşitsizlik ve yetersiz kalkınma; siyasi istikrar, sağlık ve altyapı yetersizliği; yetersiz ilerleme.
SİYASİ İSTİKRAR, SAĞLIK VE ALTYAPI YETERSİZLİĞİ GÜVENLİK AÇIĞINI ÇOK YÜKSEK HALE GETİRİYOR
Türkiye’nin toplumsal eşitsizlik ve yetersiz kalkınmadan kaynaklanan güvenlik açığı “orta” diye derecelendiriliyor.
Independent Türkçe’nin haberine nazaran raporun muharrirleri ülkede siyasi istikrar, sağlık ve altyapı yetersizliğinin yarattığı güvenlik açığının “çok yüksek” olduğu aktarılıyor.
Diğer yandan yetersiz ilerlemeden kaynaklanan güvenlik riski “düşük” diye nitelendiriliyor. Lakin Türkiye’nin üç kategoride de “çok düşük” derecesini elde edilemediği görülüyor.
Raporda ayrıyeten, ülkelere genel savunmasızlık puanları da sıralanıyor. 29,58 puan alan Türkiye, “yüksek riskli” kategorisine dahil ediliyor.
Araştırmada Türkiye’nin girebildiği en güzel kategorinin “uyarlanabilir kapasite” alanında olduğu görülüyor. Ülke bu alanda “orta derecede riskli” diye nitelendiriliyor.
Raporu haberleştiren data sitesi Statista, “2022 Dünya Risk İndeksi’nde Türkiye, afetlere dayanıklılıkta lakin vasat bir puana ulaşabiliyor” tabirlerini kullanıyor.
Japonya’da büyük sarsıntılar az hasarla atlatılıyor
Raporda tüm kategorilerde en uygun performansı sergileyen ülkelerden birinin de Japonya olduğu anlaşılıyor.
Dünyanın etkin yanardağlarının yüzde 10’unun yer aldığı fay sınırlarının üzerinde yer alan Japonya’da yılda yaklaşık 1500 zelzele meydana geliyor.
Dört büyük ada ve yüzlerce küçük adadan oluşan ülkede bu zelzeleler okyanusun kıyısında yahut altında gerçekleşirse tsunami denen dev dalgalar da oluşuyor. Lakin zelzele geçmişi nedeniyle Japonya dünyada öbür ülkelere nazaran zelzeleye en hazırlıklı ülke olarak tanınıyor.
Suriye en makûs durumda
Raporda Suriye’nin sarsıntılara karşı güvenlik açığının üç kategoride “çok yüksek” diye kıymetlendirilmesi dikkat çekiyor.
Diğer yandan, Kahramanmaraş merkezli zelzeleler Suriye’yi de yerle bir etti.
11 Şubat şubat prestijiyle 3 bin 500’den fazla kişinin vefatına neden olan sarsıntılar, halihazırda kolera salgını ve çatışmalarla karşı karşıya olan bölgede yeni bir kriz yarattı.
Çatışmalar ve altyapının çökmesi nedeniyle ağustos ayında akut ishal hadiselerinde artış yaşanmış ve 10 Eylül’de hükümet kolera salgınını ilan etmişti.
16 Ocak prestijiyle Suriye’nin tamamında toplam 77 bin 561 kuşkulu kolera olayı kayda geçmiş, bunların yüzde 50’sinin de sarsıntının en çok etkilediği kuzeydoğu bölgesinde olduğu aktarılmıştı.
